Skip Navigation Links
صفحه اصلی
واحدهای هنریExpand واحدهای هنری
هنرمندانExpand هنرمندان
منابع محتواييExpand منابع محتوايي
درباره Expand درباره
ارتباط با حوزه
ثبت نام ورود    
 


نمايشنامه خواني، تئاتر نيست
منبع: روزنامه صبح ايران
تعداد مشاهده : 4243 فعاليت هاي نمايش  شنبه، 23 آبان 1388  12:13:45

نمايشنامه خواني، تئاتر نيست ( روزنامه صبح ايران)

 

چند سالي است جلسات نمايشنامه خواني رونق گرفته است و شاهد گسترش آنها هستيم. اينکه اولين برنامه نمايشنامه خواني در چه سالي و توسط چه کسي در ايران انجام شد، معلوم نيست. ولي برخي به اجراي نمايشنامه خواني در سال 1342 نيز اشاره کرده اند و اين نشان مي دهد برنامه اي با عنوان نمايشنامه خواني هرچند با شکل هاي مختلف در طي سال هاي گذشته همواره برگزار شده است. شايد بتوان گفت گسترش و جدي شدن اينگونه نمايشي، يا بهتر است بگوييم ادبيات نمايشي، به چند سال اخير و اوايل دهه 80 بر مي گردد. در آن زمان برنامه هاي ماهانه و پراکنده اي توسط کانون نمايشنامه نويسان خانه تئاتر در خانه هنرمندان ايران انجام مي شد. ولي از فروردين سال 81 در تئاتر شهر، برنامه هاي هفتگي نمايشنامه خواني با عنوان "عصري با نمايش" به صورت مستمر و جدي آغاز شد و توانست تاثير مناسبي بر مخاطبان و فضاي تئاتر بگذارد. عصري با نمايش طي سه سال (از 81 تا 83) و با 9 فصل اصلي و سه فصل دانشجويي هر هفته علاقمندان زيادي را به کافه ترياي سالن اصلي تئاتر شهر کشاند. در همان زمان دو دوره جشنواره نمايشنامه خواني در سال ها 81 و 82 در بيست و يکمين و بيست و دومين جشنواره بين  المللي تئاتر فجر نيز برگزار شد. از آن زمان جلسات نمايشنامه خواني متفاوتي در تهران و شهرستان ها انجام شد که بعضي از آنها همچنان ادامه دارد.به گزارش شهر، جلسات نمايشنامه خواني خانه هنرمندان ايران، اداره تئاتر، تالار هنر، اسوه، فرهنگسراي نياوران، تالار مولوي، موسسه انديشه سازان و غيره برخي از اين برنامه ها است.

آسيب شناسي: گسترش نمايشنامه خواني در تهران و البته شهرستان ها، باعث شده است تا نگاه جدي تري به اين مقوله داشته باشيم. هرچند مطالب زيادي در اين زمينه نوشته شده است ولي هنوز سوالات زيادي باقي است و نياز به آسيب شناسي اين برنامه احساس مي شود. نمايشنامه خواني ياreabing play    چيست؟ آيا هر کاري را مي توان نمايشنامه خواني کرد؟ حدود و مشخصه هاي نمايشنامه خواني چيست؟ و سوالاتي از اين قبيل تنها بخشي از نيازهاي نمايشنامه خواني است. نمايشنامه خواني را ترجمهreabing play    دانستند و البته اصطلاح ديگري نيز با عنوان  performance hanb in Script   با ترجمه اجراي متن در دست وجود دارد که گاهي آنچه در اينجا انجام مي شود در واقع همين کار است. نمايش هاي زيادي خصوصا در تئاتر شهر با لباس و گريم و... انجام شد که در واقع اجراي متن در دست بود و همچنان ديده مي شود در برنامه هاي نمايشنامه خواني گروه اجرا کننده آزادانه هر ايده اي را اجرا مي کند، بدون اينکه به حدود نمايشنامه خواني توجه کند. ظاهرا نمايشنامه خواني در ذهن بسياري مقدمه اي بر اجرا است و در زمان کمبود امکانات و سالن اجرا، گروه  هاي نمايشنامه خواني را نشاني از بقا و حياتشان در فضاي تئاتر مي دانند. وقتي در اين برنامه ها اعلام مي شود گروه هاي برگزيده اجراي عموم خواهند گرفت، تاکيدي مي شود بر بهانه بودن نمايشنامه خواني براي اجراي صحنه اي و کمتر کسي توجه مي کند که دليلي ندارد يک نمايشنامه خواني موفق يک اجراي صحنه اي موفق نيز داشته باشد. خوانش گر يک نقش الزاما بازيگر خوبي براي آن نقش نيست و اصلا شايد متني که خوانش مي شود مناسب اجرا نباشد. اگر به قواعد و مشخصه هاي نمايشنامه خواني و هدف از اجراي آن آگاه باشيم، مسلما انتخاب و اجراي ما شکلي متفاوت خواهد شد و به نظر مي آيد بايد در اين زمينه بررسي دقيق تري انجام داد.
ويژگي ها:هر چند بر اجراي نمايشنامه خواني و اهداف آن نقدهايي وارد است ولي نبايد دستاوردهاي اين جلسات را نيز از ياد برد. خوشبختانه به سرعت جلسات نمايشنامه خواني در مکان هاي مختلف صاحب تعريف مشخصي شدند و اين جلسات به صورت موضوعي برگزار شد. نمايشنامه خواني دانشجويي در جشنواره تئاتر دانشگاهي و تالار مولوي، نمايشنامه خواني مقاومت توسط انجمن تئاتر انقلاب و دفاع مقدس،  ادبيات نمايشي دوره قاجار مرور آثار رادي،  چخوف، ايبسن، ادبيات نمايشي فرانسه، آثار کمدي و نمايشنامه هاي کودک و نوجوان... هر يک موضوعات جلسات نمايشنامه خواني شدند که اقدامي درست و تاثيرگذار بود. اين کار باعث شد تا هر يک از اين برنامه ها تماشاگران خاص خود را داشته باشند و پيگيري اين جلسات براي مخاطبان مفيد باشد. برگزاري جلسات نقد و بررسي بعد از اين نمايش ها که توسط برخي برگزارکنندگان انجام مي شود نيز از جمله نکات مثبت اين کار است. 

امروز و آينده: به يقين برگزاري جلسات نمايشنامه خواني تاثير مناسبي بر بالا بردن سطح آگاهي تماشاگران و در کل قدم ارزشمندي در تئاتر کشور است، ولي نبايد از ياد برد که نمايشنامه خواني را فقط به عنوان نمايشنامه خواني بپذيريم و به دنبال فوايد و اهداف خود آن باشيم. قرار نيست اين کار بهانه اي براي اجرا باشد و يا حتي جاي آن را بگيرد. نمايشنامه خواني اقدامي است براي معرفي يک اثر، خصوصا اثر چاپ نشده و تازه به نگارش درآمده، و فرصتي است تا مخاطبان و علاقمندان جدي تئاتر با نمايشنامه ها و نويسندگان جديد آشنا شوند و نبايد از آن انتظار يک اجراي کامل را داشت. 



 
[ نام ]
   
[ ایمیل ]
   
   
 
 
 
     
کلیه حقوق این سایت متعلق به حوزه هنری استان مرکزی می باشد. | نقشه سايت